طرح های تشویقی حقوق و دستمزد
در واحدهای تولیدی بابت پرداخت حقوق و دستمزد به کارگران به صورت روزمزد یعنی بدون توجه به نتیجه کار برای 8 ساعت کار پرداخت می شود و یا به صورت کارمزد به تعداد تولید اهمیت داده بدون در نظر گرفتن ساعات کارکرد و یا با استفاده از طرح های تشویقی که ترکیبی از دو روش فوق می باشد
از مشخصه های یا بارزترین طرح تشویقی باید شرایط زیر را دارا باشد :
1- طرح تشویقی از نظر شرایط کاری باید مناسب باشد
2- استاندارد های در نظر گرفته شده واقع بینانه باشد به طوری که کارگر بتواند با تلاش از ان استاندارد عبور کند
3- پاداش باید بیشتر از دستمزد عادی و مازاد بر استاندارد باشد
4- طرح تشویقی باید ساده و برای کارگران قابل درک باشد
5- برای طرح تشویقی طوری برنامه ریزی شود که به محض پرداخت دستمزد ، دستمزد تشویقی در پایان ماه پرداخت شود
اهداف طرح های تشویقی دستمزد :
الف : کنترل دقیق و بیشتر بر هزینه های دستمزد برای یکسان کردن یک واحد تکمیل شده
ب : تشویق کارکنان به تولید بیشتر با افزایش تولید و در نتیجه کاهش قیمت تمام شده یک واحد
ج : طرح تشویقی موجب افزایش تولید و کاهش قیمت تمام شده چون هزینه ثابت یک واحد کاهش پیدا می کند
انواع طرح های تشویقی دستمزد :
1- طرح پارچه کاری مستقیم
2- طرح پاداش 100%
3- طرح پاداش دسته جمعی
1- طرح پارچه کاری مستقیم : یکی از طرح های ساده می باشد که برای تولید کالا یک نرخ حداقل دستمزد و همچنین یک مقدار استاندارد در ساعت مد نظر می گیرند ان دسته از کارگرانی که تولید ان ها کمتر از استاندارد باشد از حد اقل دستمزد برخوردار خواهند شد ولی انهایی که تولیدشان بیشتر از استاندارد باشد مشمول طرح تشویقی خواهند شد و دستمزد بیشتری دریافت می کنند
نکته : طرح تشویقی پارچه کاری زمانی کارساز و موثر است که کارگران از ماشین الات استفاده نکنند اما با امکانات موجود در کارخانه تولید خود را افزایش دهند مشمول این طرح می شوند به عبارتی اگر تولید به صورت ماشینی باشد این طرح کاربرد نخواهد داشت .
نکته : در طرح پارچه کاری تا زمانی که تعداد تولید در یک ساعت از میزان استاندارد کمتر باشد نرخ هر واحد کالا متغییر خواهد بود اما به محض اینکه تولید از مرز استاندارد گذشت هزینه های متغییر ثابت می گردد
2- طرح تشویقی پاداش 100% ( صد در صد ) : برای این طرح ابتدا زمان لازم برای تولید یک واحد محصول را که توسط دایره زمان سنجی تعیین می شود و کارگرانی که کالا یا محصول را در زمان استاندارد و یا در زمانی کمتر از ان تولید نمایند دستمزد تعداد تولید ان ها به ساعت تبدیل شده و با توجه به نرخ ساعتی دستمزدش محاسبه و پرداخت می شود
تفاوت طرح پارچه کاری و پاداش 100%
در طرح تشویقی پارچه کاری یک نرخ ساعتی برای ساعت هر واحد محصول مشخص می گردد ولی در طرح پاداش 100% یک زمان استاندارد برای ساخت هر واحد محصول تعیین می شود
3-طرح تشویقی پاداش دسته جمعی : در طرح پاداش دسته جمعی که امروزه مورد توجه قرار می گیرد زیرا در اغلب واحدها ی صنعتی کارگران به صورت گروهی و دسته جمعی کار می کنند و در این طرح برای انکه حق تشویق کردن یک فرد یا گروه خاص را ندارند پاداش دسته جمعی برای انهایی که تولیدشان از حد استاندارد بگذرد به تمام اعضا با توجه به نرخ و دستمزد بین انها سرشکن می شود نظیر کار در ساختن پل ، جاده ها و اپارتمان سازی
مزایای طرح تشویقی دسته جمعی :
1- ضایعات تولید به حداقل می رسد
2- این طرح موجب همکاری بیشتر افراد با یکدیگر خواهد شد
3- تاخیر و غیبت کارگران به حداقل می رسد
4- موجب کاهش یافتن کارهای دفتری مربوط به تهیه و تنظیم لیست حقوق و دستمزد می شود
5- هزینه های سرپرستی کاهش می یابد
طرح تشویقی تقلیل ( کاهش ) ضایعات :
به یک گروه و یا کارگران یک واحد تولیدی که کمترین ضایعات را داشته باشند پاداش دسته جمعی پرداخت می شود
