" مفاهیم حقوق و دستمزد و ثبت حسابداری آن "
دستمزد تولیدی : به کلیه وجوهی که برای انجام یک کار تولیدی در یک مدت زمان معین پرداخت یا تعهد می گردد دستمزد تولیدی گفته می شود .
دستمزد مستقیم : دستمزد کارگرانی که مستقیما به ساخت کالا مشغول می باشند مانند دستمزد کارگران چوب بر و یا خراط در ساخت میز و صندلی
دستمزد غیر مستقیم : دستمزد سرکارگران و سرپرستان که در یک تعمیرگاه و یا کارگاه مشفول می باشند و نقش مهمی در تولید کالا ندارند .
زمان عادی انجام کار : مدت زمانی که به صورت عادی برای انجام یک کار لازم می باشد گفته می شود .
زمان استاندارد انجام کار : میزان کار مورد انتظار در زمان معین .
تذکر : زمان استاندارد از طریق دایره زمان سنجی قابل محاسبه می باشد
اطلاعات لازم برای محاسبه حقوق و دستمزد :
برای محاسبه حقوق و دستمزد اطلاعاتی نظیر قوانین و مقررات مربوط به بیمه و مالیات و همچنین مدت زمان کارکرد اضافه کاری ، نوبت کاری ، زمان تلف شده و......... اطلاعاتی را باید داشته باشد
حقوق پایه : حقوقی است که با رعایت قانون کار که به وسیله قراردادی که مغایر قانون کار نباشد برای کارگران رسمی و همچنین برای کارگران قراردادی برای تولید یک واحد به صورت ساعتی یا روزانه یا هفتگی و به طور معمول ماهانه پرداخت می شود
کارمزد : اگر حقوق و ستمزد یک کارگز بدون توجه به ساعات کار وی و بر مبنای کارکرد وی و بر مبنای تعداد تولید محاسبه و پرداخت شود کارمزد گفته می شود .
سایر اطلاعات برای محاسبه حقوق و دستمزد عبارتند از :
1-ساعت کارکرد یک کارگر در روز 8 ساعت و در هفته 44 ساعت و در چهار هفته متوالی ( یک ماه ) 176 ساعت می باشد .
2- مطابق قانون کار کارگرانی که بیشتر از 8 ساعت در روز و 44 ساعت در هفته و 176 ساعت در ماه کار کنند اضافه کاری محسوب می شود .
3- اضافه کاری باید تابع شرایط زیر باشد :
الف : با موافقت کارگر همراه باشد
ب : ساعات کار اضافی نباید از 4 ساعت در روز بیشتر باشد مگر در حالت خاص و استثنائی
ج : اضافه کاری می بایست از نظر دستمزد علاوه بر حقوق عادی می بایست 40% بیشتر محاسبه شود و به کارگر پرداخت شود
د : روز جمعه روز تعطیل است و اگر کارگر در این روز کار نموده باشد 40% بیشتر از حالت عادی باید دریافت کند
4- بر اساس قانون کار کاری که از ساعت 6 صبح تا ساعت 22 شب ( 10 شب ) کار روزانه و از ساعت 10 شب یا ساعت 22 تا 6 بامداد روز بعد واقع شود شب کاری یا کار شبانه محسوب می شود
5- ان قسمت از کار که در روز واقع می شود 40% علاوه بر مزد عادی ( اضافه کاری ) ولی کاری که در شب واقع می شود علاوه بر مزد عادی 35% بیشتر به وی پرداخت می شود .
6- بخشی از کار در روز و بخشی در شب انجام شود کار مختلط محسوب می شود
تذکر : همه موارد فوق برای کارگرانی است که نوبت کار نباشند
7- اگر کارگرانی که کار ان ها نوبت کاری باشد و یا به عبارتی شیفتی باشد نحوه پرداخت فوق العاده به صورت زیر محاسبه می گردد . کارگرانی که کار ان ها در صبح و عصر واقع شود علاوه بر مزد عادی 10% به عنوان فوق العاده دریافت می کنند . کارگرانی که کار انها در صبح و عصرو شب واقع شود علاوه بر مزد عادی 15% فوق العاده پرداخت می شود و کارگرانی که کار انها در صبح و شب و یا عصر و شب واقع شود علاوه بر مزد عادی 22.5% فوق العاده پرداخت می شود .
صبح و عصر 10%
صبح و عصر و شب 15%
صبح و شب یا عصر و شب 22.5%
" نحوه ثبت دستمزد کارگران "
حقوق و دستمزد کارگران از دو بخش دستمزد مستقیم و یا عادی و یا غیر مستقیم تشکیل می گردد که دستمزد های عادی به حساب کنترل کالای در جریان ساخت و دستمزد اضافه کاری به حساب کنترل سربار ساخت بدهکار و مجموع دو قلم فوق به حساب کنترل حقوق و دستمزد منظور و بستانکار می شود
کنترل کالای در جریان ساخت ********
کنترل سربار ساخت *******
کنترل حقوق و دستمزد *******
نوبت کاری : کاری که در طول ماه گردش دارد و یا به عبارتی چرخشی است به طوری که نوبت های ان در صبح و و یا عصر و یا شب واقع شود
پاداش : پاداش ممکن است به مناسبت های مختلف از جمله عیدی و یا پاداش های فصلی به کارکنان تعلق گیرد و معمولا حداقل مبلغ عیدی یا پاداش از طرف هیئت مدیره در موسسات می توانند مبلغی بیشتر از حد تعیین شده پرداخت نمایند
تذکر : مبلغ پاداش یک مبلغ براوردی است که می بایست در اخرین ماه دوره مالی در حساب ها منظور گردد و از طرفی بهای تمام شده کالای مورد نظر در ماه مورد نظر افزایش زیادی می یابد و برای جلو گیری از این امر مبلغ پاداش را سرشکن کرده تا در قیمت تمام شده تاثیر یکنواختی داشته باشد و ثبت ان به صورت زیر به حساب ذخیره منظور می کنند
کنترل حقوق و دستمزد *******
ذخیره پاداش *******
پاداش کارکنان بخش های مختلف در حسب کارشان سرشکن می شود افرادی که در بخش تولید مشغول به کارند به حساب سربار ساخت و برای کارکنان اداری به حساب سربار اداری و تشکیلاتی و برای فروشندگان سربار توزیع و فروش منظور می گردد
کنترل سربار ساخت *******
کنترل سربار اداری و تشکیلاتی ******
کنترل سربار توزیع و فروش ******
کنترل هزینه حقوق و دستمزد ********
در صورت پرداخت پاداش کارکنان ثبت زیر صورت می گیرد
ذخیره پاداش *******
صندوق یا بانک ********
مرخصی استحقاقی : طبق قانون 64 هر کارگر استفاده از یک ماه مرخصی در طول سال برایش مجاز شناخته شد و اما اگر کارگری کمتر از یک سال کار کند مرخصی استحقاقی وی به نسبت کار انجام شده محاسبه و ارزیابی می شود
روش های ثبت هزینه دستمزد ایام مرخصی :
برای جلوگیری از افزایش بهای تمام شده محصول از دو روش ایجاد ذخیره استفاده می شود یعنی در ابتدای دوره مالی حقوق و دستمزد مرخصی کارگران برای یک سال براورد می شود و در پایان هر ماه به حساب هزینه حقوق و دستمزد به صورت زیر منظور می گردد
کنترل هزینه حقوق و دستمزد *********
ذخیره ایام مرخصی *******
تذکر : دستمزد ایام مرخصی کارکنان بخش تولید و همچنین کسانی که به طور غیر مستقیم در تولید نقش دارند به حساب کنترل سربار ساخت و کارکنان بخش اداری و فروش به ترتیب به حساب سربار اداری و تشکیلاتی و حساب سربار توزیع و فروش منظور می شود به صورت زیر
کنترل سربار ساخت ******
کنترل سربار اداری و تشکیلاتی ******
کنترل سربار توزیع و فروش ******
کنترل هزینه حقوق و دستمزد *******
و در صورت پرداخت دستمزد ایام مرخصی ثبت زیر انجام می شود
ذخیره دستمزد ایام مرخصی *******
صتدوق / بانک ******
کارآموزی : هر گونه آموزش که برای بالا بردن سطح مهارت و دانش کارکنان جدید الاستخدام صورت می گیرد کار آموزی گفته می شود
اوقات تلف شده : یک کارگر مطابق قانون کار دستمزد استحقاقی وی در روز 8 ساعت و در هفته 44 ساعت و در ماه 176 ساعت می باشد اگر بر عللی نتواند ساعات مورد نظر را کار کند دستمزد استحقاقی وی بر مبنای ساعت های فوق قابل محاسبه می باشد
مهمترین دلایل که موجب اتلاف وقت کارگران می شود عبارتند از :
1- خرابی ماشین الات
2- نرسیدن مواد به موقع
3- قطع جریان برق
4- نامرغوب بودن مواد
تذکر : نحوه ثبت دستمزد اوقات تلف شده زمانی که کارگر به طور مستقیم مشغول به کار می باشد به حساب کنتل کالای در جریان ساخت دستمزد زمان تلف شده به حساب کنترل سربار ساخت بدهکار مجموع دستمزد انجام شده و تلف شده به عنوان دستمزد استحقاقی به حساب کنترل حقوق و دستمزد بستانکار می شود